transceiver CB

Wybór transceiver'a jest sprawą bardzo indywidualną. Należy pamiętać, iż transceiver CB nie jest telefonem komórkowym i szumieć musi. Na rynku można spotkać bardzo dużo modeli, które różnią się funkcjami oraz parametrami. Przed wyborem odpowiedniego modelu należy zapoznać się z definicjami przedstawionymi w zakładce gałkologia i teoria mieć możliwość orientowania się w temacie. Zwracajmy uwagę na parametry danego urządzenia, ilość dostępnych regulacji, a także na ergonomię używania danego modelu. Każde radio zapewnia inny odsłuch, który odbierany jest indywidualnie. Jeżeli ktoś jest zadowolony z danego modelu nie oznacza to wcale, że model ten sprawdzi się u nas.

Najlepszym sposobem wyboru właściwego transceiver'a jest możliwość przetestowania go przed zakupem. W porządnych punktach sprzedaży nie powinno być problemu z podłączeniem radiotelefonu do instalacji antenowej w celu sprawdzenia danego modelu.

Dobry transceiver charakteryzuje się:

  • wąskim torem odbiornika - filtry o stromych zboczach 
  • wysoką czułością odbiornika
  • wysoką odpornością na modulację skrośną (w odniesieniu do czułości odbiornika)
  • wysoką odpornością odbiornika na przesterowanie
  • wysokim tłumieniem międzykanałowym 60-70 dB (odstęp 10 kHz)
  • skutecznymi układami ANL i NB
  • niską emisją sygnałów pasożytniczych 

Aby prawidłowo dobrać transceiver CB do swoich potrzeb bardzo ważne jest ważne jest zrozumienie definicji i określeń charakteryzujących te urządzenia.

Transceiver do stacji bazowej

Początkujący operatorzy, którzy chcą wykonywać łączności lokalne, a nie są zbytnio zasobni w fundusze mogą śmiało zakupić transceiver niższej klasy. Dobrze aby pracował on w emisji AM oraz FM, a także posiadał regulację czułości odbiornika (Rf-gain). Wbrew pozorom za naprawdę niewielkie pieniądze można mieć radyjko, które pozwoli na prowadzenie łączności na przyzwoitym poziomie. Warto wymienić oryginalny mikrofon na taki, który wyposażony jest w wzmocnienie i echo. Jakość modulacji z takiego zestawu będzie o wiele lepsza niż z jakiegokolwiek transceiver'a wyposażonego w standardowy mikrofon. Zrobiłem praktyczny test i podpiąłem Alana 100+ wyposażonego w mikrofon Maas KM-2020 i jakie było zdziwienie moich korespondentów kiedy dowiedzieli się z jakiego transceiver'a nadaję. Po porostu nie chcieli wierzyć.

Panuje błędna opinia, że transceiver'y niższej klasy nie nadają się do wykorzystania jako sprzęt bazowy czego dowodem jest sytuacja opisana powyżej. Opinie tą tworzą osoby nie orientujące się dobrze w temacie,  a także operatorzy, którzy pracują już długi czas na transceiver'ach bardzo dobrej klasy. Dla nich przesiadka na sprzęt niższej klasy jest nie do przyjęcia. Wybór transceiver'a zależy od indywidualnych potrzeb danej osoby i nie da się jednoznacznie powiedzieć, że ten transceiver się nadaje do zastosowania w stacji bazowej, a tamten nie. 

Jeżeli fundusze pozwalają warto zakupić droższy transceiver wyposażony w dodatkowe funkcje oraz regulacje, pracujący również w emisji SSB. Sprzęt taki pozwoli zmaksymalizować dystans przeprowadzanych łączności, a także poprawi komfort pracy operatora (lepszej jakości filtry, bardziej selektywny i czuły odbiornik, większe tłumienie między kanałowe, wbudowany S-meter itp.).

Transceiver do stacji mobilnej

Transceiver powinien być wyposażony w skuteczne układy przeciwtrzaskowe ANL i NB. Powinien charakteryzować się prostą, intuicyjną obsługą. Dobrze jakby posiadał funkcje zmiany kanałów w mikrofonie i był wyposażony w szybką 19. Przydatny jest też duży, czytelny wyświetlacz kanałów z regulacją natężenia podświetlania wyświetlacza lcd lub natężenia świecenia wyświetlacza led. Warto aby transceiver był wyposażony w regulację wzmocnienia mikrofonu. Przebywając w kabinie pojazdu, w której panuje duże natężenie hałasu można zmniejszyć czułość mikrofonu i w ten sposób wyciąć z naszego przekazu hałas (szum) tła. Regulacja czułości odbiornika (Rf-gain) pozwoli zmniejszyć poziom sygnałów, które trafiają do odbiornika. Przydatna funkcja w terenie zabudowanym gdzie poziom zakłóceń oraz ilość nadających stacji jest bardzo duży.

Czułość odbiornika - jak prawidłowo dokonać porównania

Producenci w różny sposób oznaczają czułość odbiornika. Możemy spotkać się z następującymi oznaczeniami:

  • 10 dB S/N lub 10 dB (S+N)/N lub 10 dB SINAD
  • 12 dB S/N lub 12 dB (S+N)/N lub 12 dB SINAD
  • 20 dB S/N lub 20 dB (S+N)/N lub 20 dB SINAD
  • 26 dB S/N lub 26 dB (S+N)/N lub 26 dB SINAD

S - napięcie sygnału (Signal)

N - napięcie szumu w odniesieniu do wejścia antenowego transceiver'a (Noise)

SINAD - stosunek sygnału do szumu wraz z zniekształceniami (SIgnal, Noise And Distortion) 

Przy odstępie:

  • 10 dB (S+N)/N mamy bardzo słabą słyszalność (poziom sygnału i szumu będzie 3,16 razy większy od poziomu szumu) 
  • 12 dB (S+N)/N mamy słabą słyszalność (poziom sygnału i szumu będzie 3,98 razy większy od poziomu szumu) 
  • 20 dB (S+N)/N mamy dobrą słyszalność (poziom sygnału i szumu będzie 10,00 razy większy od poziomu szumu) 
  • 26 dB (S+N)/N mamy bardzo dobrą słyszalność - bez szumów (poziom sygnału i szumu będzie 19,95 razy większy od poziomu szumu) 

Jeżeli dla 10 dB czułość odbiornika wynosi 1,00 uV

to przy:

  • 12 dB wynosić powinna 1,259 uV
  • 20 dB wynosić powinna 3,162 uV
  • 26 dB wynosić powinna 6,310 uV

Zatem należy pamiętać, że nie sama wartość czułości jest ważna lecz również odstęp S/N lub S+N/N, dla której ona występuje.

Przykład:

Jeżeli odbiornik przy 20 dB S/N ma czułość 0,60 uV to odpowiadający mu odbiornik przy 10 dB S/N powinien mieć czułość 0,19 uV.

Czułość odbiornika, a odporność na modulację skrośną

Jeżeli na wejście odbiornika dostanie się bardzo silny sygnał zakłócający ulegnie przeciążeniu wzmacniacz w.cz. Sytuacja taka wystąpi również gdy odstęp od częstotliwości zakłócającej będzie duży. Wynika z tego, że odbiornik jest bardziej podatny na modulacje skrośną im większe jest wzmocnienie wzmacniacza w.cz. Duża czułość odbiornika oraz duża jego odporność na modulację skrośną nie idą w parze. Dlatego większość transceiver'ów posiada płynną lub skokową regulację czułości odbiornika. Zmniejszając czułość dwukrotnie poziom zakłóceń zmniejszy się czterokrotnie.

Niższej kalsy transceiver'y

Pracują one z emisją AM (modulacja amplitudy), czasami również FM (modulacja częstotliwości). Takie transceiver'y możemy śmiało wykorzystać w stacjach mobilnych. Będą one wystarczające do uzyskiwania informacji o sytuacji na drodze jak i do wykonywania łączności na pozostałych kanałach. Charakteryzują się niską czułością odbiornika. Małe gabaryty sprawiają, że montaż w samochodach jest bardzo łatwy. Są bardzo proste w obsłudze z uwagi na bardzo małe możliwości regulacji parametrów. Zalecane są dla osób rozpoczynających przygodę z CB radiem oraz dla niewymagających użytkowników w stacji mobilnych. Pozwalają na uzyskiwanie łączności porównywalnych do urządzeń średniej klasy.  

Wyposażone są najczęściej w następujące funkcje:

Pokrętła:

  • VOLUME
  • SQUELCH
  • CHANEL

Przełączniki:

  • AM/FM

Wskaźniki:

  • RX/TX
  • CHANEL

Gniazda:

  • DC
  • MIC
  • ANT
  • EXT

Średniej kalsy transceiver'y

Pracują one z emisją AM (modulacja amplitudy) i FM (modulacja częstotliwości). Takie transceiver'y wykorzystywane są jako urządzenia bazowe przez początkujących operatorów oraz przez osoby potrzebujące pełnej regulacji operatorów w stacjach mobilnych. Charakteryzują się średnią czułością odbiornika, średnimi gabarytami przez co montaż w samochodach jest prosty. Najczęściej można je zamontować w standardowej kieszeni DIN. Pozwalają one uzyskać nieco większe dystanse przeprowadzanych łączności niż urządzenia klasy niższej, za sprawą lepszych parametrów.  

Wyposażone są najczęściej w następujące funkcje:

Pokrętła:

  • VOLUME
  • SQUELCH
  • SWR/CAL
  • RF-GAIN
  • MIC-GAIN
  • CHANEL

Przełączniki:

  • AM/FM
  • NB
  • ANL
  • HI CUT
  • PA
  • CH
  • CH 9
  • CH 19
  • M1...M5
  • MEMORY, PROGRAM
  • SCAN
  • DW
  • DIMMER

Wskaźniki:

  • RX/TX
  • METER (S/RF,MOD,CAL,SWR)
  • CHANEL

Gniazda:

  • DC
  • MIC
  • ANT
  • EXT 
  • PA

Wyższej klasy transceiver'y

Pracują one z emisją AM (modulacja amplitudy), FM (modulacja częstotliwości), SSB (modulacja jednowstęgowa). Takie transceiver'y wykorzystywane są jako urządzenia bazowe oraz przez naprawdę wymagających operatorów, w stacjach mobilnych. Charakteryzują się wysoką czułością odbiornika, sporymi gabarytami przez co montaż w samochodach jest znacznie utrudniony. Pozwalają uzyskać maksymalny dystans przeprowadzanych łączności. Ich wadą jest trudniejsza obsługa oraz bardzo wysoka cena zakupu. Zaletami, znakomite parametry techniczne.  

Wyposażone są najczęściej w następujące funkcje:

Pokrętła:

  • VOLUME
  • SQUELCH
  • SWR/CAL
  • RF-GAIN
  • MIC-GAIN
  • RF-POWER
  • CLARIRIER
  • FINE / COARSE
  • CHANEL

Przełączniki:

  • AM/FM/USB/LSB/CW, MODE
  • BAND SELECT, (A,B,C,D,E,F)
  • NB
  • ANL
  • HI CUT
  • PA
  • CH
  • CH 9
  • CH 19
  • M1...M5
  • MEMORY, PROGRAM
  • SCAN
  • ECHO
  • BEEP
  • DW
  • DIMMER

Wskaźniki:

  • RX/TX
  • METER (S/RF,MOD,CAL,SWR)
  • CHANEL
  • FREQUENCY COUNTER - wyświetlacz częstotliwości

Gniazda:

  • DC
  • MIC
  • ANT
  • EXT
  • PA
  • S-METER
  • CW KEY